ⓘ भारतस्य नगराणि - महाराष्ट्रराज्यम्, पाकिस्थानम्, पौराणयवनसंस्कृतिः, कर्णाटकस्य पर्वताः, आन्ध्रप्रदेशराज्यम्, कोलकाता, अहमदाबाद, उत्तराखण्डराज्यम्, सुरत, अमृतसर ..

महाराष्ट्रराज्यम्

महाराष्ट्रराज्यम् भारतस्यय पश्चिनमदिशि विद्यमानं किञ्चन राज्यम् अस्ति|, मुम्बई इति महाराष्ट्रराज्यस्य राजधानी । अन्यानि नगराणि नागपुरं, पुणे, सोलापुरम् इत्यादयः । भारतस्य विस्तारे ९.८४% विस्तारः महाराष्ट्रराज्यस्य अस्ति । राज्यस्य पश्चिमदिशि अरबी समुद्रः वर्तते । मुम्बई महाराष्ट्रराज्यस्यस्य राजधानी, नागपुरनगरं महाराष्ट्रराज्यस्य उपराजधानी ।

पाकिस्थानम्

पाकिस्थानम्, जम्बुद्वीपे कश्चन देश: अस्‍ति। जनसंख्‍या - १५० मिलियन् । राजधानी - इस्‍लामाबाद। अन्‍य नगराणि - लाहोर, कराची, पेशावर, क्‍वेट्‍टा, मुलतान फलकम्:Md पाकिस्थानस्योत्तरे अवगाणस्थानं, दक्षिणे भारतं, पूर्वे चीनं, पश्चिमे पारस्यञ्च पारस्यं सन्ति।एतद्देशम प्राचीनसिन्धुसभ्यतायाः केन्द्रभूम्यासीत।अतः पाकिस्थानम आर्याध्युषितम अभवत।तक्षशीलानगर्यासीत पाकिस्थानस्य प्राचीनं समृद्धं नगरं।

पौराणयवनसंस्कृतिः

पौराणयवनसंस्कृतिः क्रि पू नवमे शतके आरभत। एषाः संस्कृतिः रोमकविजयात् अनन्तरम् नष्टा। पौराणयवनानाम् नगरराज्यशतानि आसन्। तेषु प्रमुखाः एथेन्स्-पुरी स्पार्टापुरी कोरिन्तपुरी च। परं सर्वनगरेषु जनाः एकया एव भाषया व्यवहरन्ति स्म। कानिचन नगराणि गणसङ्घाः आसन्। अन्ये राज्यकाः आसन्। राजकं वृद्धानां सभया निर्देशितः आसीत्। एथेन्स्-पुरी गणसङ्घः आसीत्। स्पार्टापुरी धनिकानाम् गणसङ्घः आसीत्। मकेडोनिया, एपैतरस् तेसली च राज्यानि आसन्। केचन यवनाः कैप्रस्-द्वीपम् इटलीं वा तर्कीं वा गत्वा तत्र नगराणि अस्थापयन्। तेषु सिरक्यूस् बैजान्टियं नेपल्स् च प्रमुखाः। स्पार्टापुर्याः द्वौ राजकौ आस्ताम्। एतन्स्-पुर्याम् अष ...

कर्णाटकस्य पर्वताः

अस्माकं भूगोलस्य अधिकभागः जलेन आवृतः सन्ति । अवशिष्टभूभागेषु अपि पर्वताः कन्दराः नद्यः शाद्वलाः अरण्यानि सानुप्रदेशाः निम्नपीनप्रदेशाः मरुत्स्थलानि कृषिक्षेत्राणि ग्रामाः पत्तनानि नगराणि च भवन्ति । एतेषु बहुजनाकर्षः आह्लादजनकः प्रकृतिरम्यः च प्रदेशः गिरिशिखराणि भवन्ति । निसर्गरमणीयस्य कर्णाटकस्य ग्रामीणप्रदेशाः पर्वतैः शिखरैः च मनोहराः ग्रामजीवनपूरकाः च सन्ति । भरतखण्डस्य जम्बूद्वीपे विद्यमाना काचित् विशिष्टा पर्वतश्रेणी एव पश्चिमाद्रिः। अस्य सह्याद्रिः इति नाम अस्ति । दक्षिणपीठभूमेः पश्चिमभागे प्रसृतः अयं पर्वतः सिन्धुसागरतीरप्रदेशं पृथक् करोति । महाराष्ट्रगुजरातोः सीमाप्रदेशस्य तापीनद्या ...

आन्ध्रप्रदेशराज्यम्

आन्ध्रप्रदेश: Andhra Pradesh दक्षिणभारतस्‍य कश्चन राज्यम् अस्‍ति । पूर्वम् आन्ध्रप्रदेशः तमिलनाडुप्रदेश्च मिलित्वा आवर्तेताम् । ततः १९५६ तमे वत्सरे नवम्बर्-मासस्य प्रथमदिनाङ्के स्वतन्त्रप्रतिपत्तिं प्राप्य आन्ध्रप्रदेशः इति जातः । आन्ध्रप्रदेशे त्रयोविंशतिः मण्डलानि सन्ति । अत्र अधिकसंख्याकैः तेलुगुभाषा उपयुज्यते । हैदराबाद्नगरम् आन्ध्रप्रदेशस्य राजधानी । राजधान्यां दर्शनीयानि स्थलानि बहूनि सन्ति । तेषु बिर्लामन्दिरं, सालार्जङ्ग्सङ्ग्रहालयः, चार्मिनार्भवनम् इत्यादयः प्रमुखाः । आन्ध्रप्रदेशस्य अन्यत् प्रसिद्धं नगरम् अस्ति विशाखपट्टणम् । अत्रत्यं समुद्रतीरम् अतीव रमणीयम् अस्ति । अत्र विद्यमा ...

कोलकाता

कोलकाता / k oʊ l ˈ k ɑː t ɑː / भारतस्य पूर्वाञ्चलीयस्य पश्चिमवङ्गराज्यस्य राजधानी, प्रधानवानिज्यकेन्द्रं तथा वृहत्तमनगरम् । हुगलीनद्याः पूर्वतीरे अवस्थिते नगरेऽस्मिन् पञ्चाशताधिकलक्षजनाः निवसन्ति । परन्तु कोलकातानगरसंलग्नानां प्रदेशानाम् अंशविषेशेन निर्मितस्य वृहत्तरकोलकातानगरस्य जनसंख्या प्रायः १ कोटि ४० लक्षपरिमितम् । जनसंख्याविचारे नगरमिदं भारतस्य तृतीयवृहन्नगरं तथा द्वितीयमहानगरम् । समग्रविश्वे कोलकातामहानगरं अष्टमस्थानम् आवहति । १७७२ तमे संवत्सरे वङ्गस्य राजधानी प्रथमवारं मुर्शिदाबादतः कोलकातां प्रति स्थानान्तरिता आसीत् । न केवलं वङ्गस्य अपि तु १९११ वर्षपर्यन्तं समग्रभारतस्य राजधानी आ ...

अहमदाबाद

कर्णावती) उत अहमदाबाद-महानगरं गुजरातराज्यस्य अहमदाबादमण्डलस्य प्रशासनिककेन्द्रमस्ति । गुजरातराज्यस्य बृहत्तममेतन्नगरं भारतस्य महानगरेषु पञ्चमम् अस्ति । अस्य कर्णावती इति नामान्तरं प्रख्यातमस्ति । अत्र गान्धि-आश्रमः, सिदी-सैयदनी जाली, काङ्करियातडागः, साबरमती रिवरफ्रन्ट् च प्रेक्षणीयस्थलानि सन्ति ।

उत्तराखण्डराज्यम्

उत्तराखण्डराज्यं भारतीय राज्येषु अन्यतमं राज्यम् । एतस्य राज्यस्य २००० तमे वर्षे नवम्बर-मासस्य नवमे दिनाङ्के रचना जाता । उत्तरप्रदेशराज्यस्य रचनार्थं हिमालयपर्वतप्रान्तस्य, उत्तराखण्डराज्यस्य च विभागः कृतः । राज्यस्यास्य उत्तरे टिबेट्, पूर्वे नेपाल, दक्षिणपश्चिमयोः उत्तरप्रदेशः अस्ति । अस्य राज्यस्य नाम २००७ तमे संवत्सरे जनवरी-मासे उत्तराञ्चलात् उत्तराखण्डः इति परिवर्तनं कृतम् ।

नागालैण्डराज्यम्

नागाल्याण्डराज्यं भारतस्य ईशान्यदिशि विद्यमानं राज्यम् । अस्य राज्यस्य पश्चिमसीमायाम् असमराज्यम्, अरुणाचलप्रदेशराज्यम्, उत्तरदिशि असमभागः, पूर्वदिशि बर्मा, दक्षिणदिशि मणिपुरराज्यञ्च विद्यते । राज्यस्य राजधानी कोहिमा, बृहत्तमं नगरं दीमापुरम् । अस्य विस्तारः १६,५७९ च कि मी। २०११ तमे वर्षे जातायाः जनगणनायाः अनुसारम् अत्रत्या जनसङ्ख्या अस्ति १९, ८०, ६०१ । सीमायां विद्यमानम् असम-उपत्यकाप्रदेशं विहाय आराज्यं पर्वतप्रदेशैः युक्तमस्ति । इदं राज्यं समभाजकवृत्तस्य पूर्वदिशि ९८ ० ९६ ० रेखांशे उत्तरदिशि २६.६ ० - २७.४ ० अक्षांशे विद्यते । भारतस्य १६ तमं राज्यं नागाल्याण्ड् १९६३ तमे वर्षे डिसेम्बर्मासस् ...

हरियाणाराज्यम्

हरियाणाराज्यं भारतस्य किञ्चन राज्यम् अस्ति । क्रिस्ताब्दे १९६६ तमे वर्षे हरियाणा राज्यस्य उदयः अभवत् । हरियाणा राज्यं प्रवासाय उत्तमम् अस्ति । सर्वत्र उत्तममार्गाः निर्मिताः सन्ति । प्रवासिजनानाम् उत्तमभोजनवसत्यादिव्यवस्था प्रमुखस्थलेषु कल्पिता अस्ति । चण्डीगढ हरियाणाराज्यस्य राजधानी अस्ति । काल्का, अम्बाला, सूरजकुण्ड, कुरुक्षेत्रं, रेवारी, मुख्यनिस्थानानि सन्ति । अम्बाला, भिवानी, कुरुक्षेत्रं सूरजकुण्ड प्रेक्षणीयस्थलानि सन्ति । पानीपत्, गुड़गांव, फरीदाबाद औद्योगिकस्थलानि सन्ति। वस्तुतः तु चण्डीगढनगरं पञ्जाबहरियाणाराज्ययोः राजधानी अस्ति । चण्डीगढनगरस्य स्वच्छनगरं तथा उत्तमतया योजितनगरम् इत ...

सुरत

सुरत महानगरं गुजरातराज्यस्य दक्षिणे तापीनद्याः तीरे स्थितं महानगरमस्ति । भारतस्य, गुजरातराज्यस्य च अन्यनगरेभ्यः आप्रवासस्य आधिक्यात् एतन्महानगरं शीघ्रविकासं कुर्वदस्ति । सद्यः सुरतमहानगरस्य ७०% जनसङ्ख्या नगरेतरवासिनामस्ति । अतः अत्र गुजराती, हिन्दी, आङ्ग्लभाषानां विद्यालयाः सन्ति । अत्र मराठी-बङ्गाली-तमिळ-तेलुगु-उडिया-मलयालमभाषानामपि विद्यालयाः दरिदृश्यन्ते । सुरतमण्डलस्य मुख्यकेन्द्रमस्ति एतन्महानगरम् । भारतस्य स्वच्छतमनगरेषु सुरतमहानगरं सर्वोच्चस्थानेऽस्ति । सिल्क सिटी, वज्रनगरम्, हरितनगरम् इति प्रख्यातमेतन्महानगरम् । अस्य सूर्यपुरम् इति नामान्तरम् अस्ति । महानगरस्यास्य वर्तमानं यथा उज्ज ...

आकाशवाणी(AIR)

AIR इति अस्याः संक्षेपनाम अधिकृतरूपेण आकशवाणी इति जनाः कथयन्ति । एषा भारतस्य रेडियोप्रसारस्य माध्यमम् अस्ति । एषा प्रसारभारत्याः अङ्गम् अस्ति । एषा १९६३ तमे वर्षे आरब्धा । अद्य एषा राष्ट्रियदूरदर्शनप्रसारस्य सहयोगिनी भूत्वा कार्यं करोति । विश्वस्य बृहत् रेडियोसम्पर्केषु एषा अपि अन्यतमा । एतस्याः प्रधानः कार्यालयः नवदेहल्यां आकाशवाणीभवने अस्ति । आकशावाणीभवने नाटकविभागः, FM विभागः राष्ट्रियसेवा च कार्यं कुर्वन्ति । दूरदर्शनकेन्द्रं आकाशवाणीभवनस्य षष्ठे अट्टे अस्ति ।

अमृतसर

अमृतसर पञ्जाबराज्ये विद्यमानं प्रमुखं नगरम् अस्‍ति । अत्र सिक्खधर्मस्य हरिमन्दिरं स्थापितम् अस्‍ति । विश्वे प्रसिद्धम् अमृतसरनगरं पञ्जाबराज्यस्य अपूर्वं स्थानमस्ति । पाकिस्तानदेशस्य सीमायाः समीपे २८ कि.मीटर् दूरे अस्ति । भारतदेशे विद्यमानेषु श्रेष्ठनगरेषु अमृतसरनगरम् अन्यतमम् अस्ति। एतत् नगरं सिक्खगुरु राम दासमहोदयः क्रिस्ताब्दे १५७७ तमे वर्षे निर्मितवान् । अनेके आक्रमणकाराः अत्र आक्रमणं कृतवन्तः । तथापि पुनः एतस्य निर्माणम् अभवत् । इदानीम् एतत् अपूर्वसौन्दर्ययुक्तं, सरोवरे स्थितं सिक्खजनानां पवित्रयात्रास्थलं च अस्ति । नगरस्य प्राचीनभागे एतत् मन्दिरमस्ति । सर्वत्र अमृतशिलायाः पादचारणमार्ग ...

कोप्पळ

कोप्पळ नगरं कर्णाटकराज्ये विद्यमानं प्रमुखं नगरं मण्डलकेन्द्रं च । कोप्पळनगरस्य std code-०८५३९ महाभारतसमये पाण्डवेषु अतिशूरः अर्जुनः तपः कर्तुम् अत्र आगतवान् । अत्रैव इन्द्रकीलपर्वते तपः कृत्वा परमेश्वरेण साकं युद्धं कृतवान् । अन्ते शरणागतः पाशुपतास्त्रं प्राप्तवान् । पर्वतप्रदेशं मळेमल्लेश्वरः इति कथयन्ति । अस्य ‘पाण्डववठार’ इति नामधेयम् अपि अस्ति । अत्र मौर्यचक्रवर्तेः अशोकस्य अनेकशासनानि लब्धानि सन्ति । इतिहासासक्तः संशोधनार्थम् आगच्छन्ति । गविमठः कोप्पळनगरे अतिप्रसिद्धः अस्ति । अत्र देवः गविसिद्धेश्वरः । प्रतिवर्षं जनवरीमासे पञ्चदशदिनपर्यन्तं यात्रामहोत्सवः अत्र प्रचलति । समीपे मोदपुर ...

गुल्बर्गा

कलबुर्गी अथवा गुल्बर्गानगरे षड्शतवर्षेभ्यः पूर्वं निर्मितं किञ्चन दुर्गम् इदानीमपि सुस्थितौ सत् विस्मयमावहति । वर्षा, उष्णता, शैत्यं, वायुकोपः इत्यादिभिः आघातं प्राप्य अपि स्वस्य अस्तित्वं रक्षत् सत् आश्चर्यं जनयति । देशे बहुभ्यः प्रदेशेभ्यः जनाः अत्र आगच्छन्ति । बन्दे नवाज् उरुस् अत्र विशेषोत्सवः । भारते एतादृशविशिष्टशैल्या निर्मितम् मसीदि प्रार्थनास्थलम् एकमेव अस्ति । एतत् तन्त्रवास्तुशिल्पिनां कृते पन्थाह्वानं कुर्वत् अस्ति । गुल्बर्गानगरम् क्रिस्ताब्दे १३४७ तः १४२४ पर्यन्तं बहमनीसाम्राज्यस्य राजधानी आसीत् । एतेषां समये एव कल्बुर्गी इत्याख्यम् एतत् नगरं गुल्बर्गा इति नाम प्राप्नोत् । तत ...

मसूरी

अत्र अतीव सुन्दरपर्वतशिखराणि सन्ति । एतत् विनोदविहारस्य स्थानम् । हिमालयशिखराणि अत्र गोचरी भवन्ति । इतः ११ कि.मी.दूरे केम्प्रीफालस् भट्टफाल्स् स्तः । अत्युन्नतं स्थानं लालतिलनामकं प्रसिद्धं स्थानम् अत्र अस्ति । सागरस्तरतः २००० मीटर् उन्नतप्रदेशोऽयं क्यामल्स् बाक्स्, अथवा गन् हिल् स्थानके अतीवोन्नते स्थाने स्तः । अत्र शिखरपर्यन्तं गन्तुं विद्युच्चालिततन्त्रीस्यन्दनव्यवस्था अस्ति । लाक् मण्ड्ल् स्थले शिवदेवालयः अस्ति । अत्रैव कौरवाः पाण्डवान् लाक्षागेहे दग्धुं प्रयत्नं कृतवन्तः इति महाभारते उल्लिखितम् । सहस्रधारस्थले ९ मीटर् उन्नतः कश्चन जलपातः अस्ति । अत्रत्यं जलं गन्धकमिश्रितम् अतः स्नानेन ...

                                     

ⓘ भारतस्य नगराणि

  • म म बई इत मह र ष ट रर ज यस य र जध न अन य न नगर ण न गप र प ण स ल प रम इत य दय भ रतस य व स त र व स त र मह र ष ट रर ज यस य अस त
  • कश चन द श: अस त जनस ख य - म ल यन र जध न - इस ल म ब द अन य नगर ण - ल ह र, कर च प श वर, क व ट ट म लत न फलकम Md प क स थ नस य त तर अवग णस थ न
  • म रठ, आग र अल गढ, बर ल अलह ब द ग झ य ब द न य ड च अत रत य ब हत नगर ण भवन त ह न दव न पव त रतमक ष त र ण अस म न र ज य र र जन त नवदशशतक त
  • क र न तप र च पर सर वनगर ष जन एकय एव भ षय व यवहरन त स म क न चन नगर ण गणसङ घ आसन अन य र ज यक आसन र जक व द ध न सभय न र द श त आस त
  • भ रत यव स त श ल पकल य म ल स न ध ख तस स क त - तदवध न र म त न स सज ज त न नगर ण ग ह ण च अस य उद हरणर प ण सन त त ष न र म ण धर मस य व प रभ त वस य
  • ल ध य न - नगर पट य ल - नगर च एत न अस य र ज यस य ब हत तम न नगर ण सन त अम तसर - नगर भ रतस य पञ ज ब - र ज यस य अम तसर - मण डलस य म ख य लय अस त नगरम द
  • स न प रद श न म नप नप रद श मर त स थल न क ष क ष त र ण ग र म पत तन न नगर ण च भवन त एत ष बह जन कर ष आह ल दजनक प रक त रम य च प रद श ग र श खर ण
  • सत यन र यणस व म मन द रम र जध न - भ ग यनगरम भ ष - त ल ग प रम ख ण नगर ण - व श ख पटनम व जयव ड त र पत व रङ गल च म हल ल हर म य चत व र व ध
  • न र वहणद ष ट य एष: प र न त: मण डल व भक त अस त तस म न मह नगर ण नगर ण नगरपञ च यतस थल न ग र मपञ ज यतस थल न च सन त च न न प र व
  • क न द र ण सन त सम बलप र - नगर कटक - नगर ब मक ई - नगर ब र घ ट - नगरम इत य त न नगर ण श ट क न र म ण य प रस द ध न अस त न ट यक ष त र अप र ज यम द श र ष ठतमम
  • सञ चर ष यत मध यम र ग स थगनक न द र ण भ वन त समग रद शस य अन यर ज य न नगर ण गन त र ष ट र य र ल व ज ल त अस त एव भ रतसर वक रस य र ल व भ गस य न र त यर ल व
                                     

मेरठ

भारतदेशे किञ्चन राज्यम् अस्ति उत्तरप्रदेशराज्यम्। अस्य राज्यस्थं किञ्चन मण्डलम् अस्ति मेरठमण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति मेरठनगरम्। अस्य नगरस्य पौराणिक नामः मयराष्ट्र इति ।