ⓘ क्रीडाः - क्रीडा, चक्रासन्दक्रीडा, वीरेन्द्र पाटील, मनाली, ओलिम्पिक् क्रीडाकूटः, २०१२ इन्डियन् प्रीमियर् लीग्, चिल्का सरोवरम्, कन्दुकक्रीडा, धावनक्रीडा ..

क्रीडा

भगवतः भुवन-भास्करस्य भास्वतां रश्मीनाम् अरूणारुणं प्रकाशं प्राप्य पुरा प्रत्यहं प्रातः परमया निष्ठया मन्त्रद्रष्टारः महर्षयः प्रार्थयन्ते स्म- आप्यायन्तु ममाङ्गानि वाक् प्राणं चक्षुः श्रोत्रमथो बलम् इन्द्रियाणि च सर्वाणि । इति । श्रुतिषु समुपदिष्टं सर्वप्राणिसुखावहं वचोऽमृतमिदं प्रतिमानवं बोधयति यद् – नायमात्मा बलहीनेन लभ्यः तस्मात् बलमुपासस्व । सांसारिक-समग्र-सौविध्य-सौलभ्याय दुर्बलः क्षीणोत्साहः स्वान्त-प्रसत्ति-विरहितः मानवः क्षितौ किमपि कर्तुं साधयितुं च न क्षमते । यतो हि – यस्य नास्ति सदुत्साहो नास्ति शारीरकं बलम् । नवा नवा च न स्फूर्तिस्तस्य जन्म निरर्थकम् ॥२॥ अतः एव जन्मनः नैरर्थ्यन ...

चक्रासन्दक्रीडा

चक्रासन्दक्रीडा विकलाङ्गक्रीडासु अन्यतमा । एषा क्रीडा विकलाङ्गानां सन्नद्धशरीरक्रीडासु अन्तर्भवति । एतादृशाः क्रीडाः विकलाङ्गजनान् प्रोत्साहयति । १९६० तमे वर्षे ग्रीष्मविकलाङ्ग ओलम्पिक्-क्रीडोत्सवे Summer Paralympics एषा क्रीडा मुख्यस्थानं प्राप्तम् ।

वीरेन्द्र पाटील

गुल्बर्गामण्डलस्य चिञ्चोळीग्रामे क्रि.श. १९२४तमे वर्षे फेब्रवरिमासस्य २८तमे दिने एतस्य जन्म अभवत् । चिञ्चोळीग्रामः निजामानां शासने आसीत् । तेषां सामन्तः राजा भीमसेनरावधर्मपालदेशमुखः तं शास्ति स्म । तस्य आस्थाने बसप्पपाटीलः ’मुन्शि’आसीत् । अस्य बसप्पमहोदयस्य कनिष्ठः पुत्रः एव वीरेन्द्रपाटीलः । ज्येष्ठः पुत्रः शरणप्पः, पुत्री महादेवी । प्रथमिकीं शिक्षां चिञ्चोळीग्रामे समाप्य माध्यमिकशिक्षां गुल्बर्गापत्तनस्य उस्मानिया इण्टर्मिडियेट् सर्वकारीयशालायां प्राप्तवान् । शालायाम् उर्दूमाध्यमस्य प्रभावः असीत् तथापि आङ्ग्लमाध्यमेन तस्य अध्ययनम् अभवत् । बालकः वीरेन्द्रः आङ्ग्लभाषायां प्रावीण्यं सम्पादि ...

मनाली

प्रपातनगरम् इत्यपि ख्यातम् अस्ति एतत् नगरम् । ‘मनु’ इति शब्दतः मनाली इति नाम आगतम् अस्ति । पुराणानुसारं प्रलयकाले मनुमहर्षिः सप्तर्षिभिः सह अत्र नौकया आगतवान् । प्रपाते यदा जलं पूर्णमभवत् तदा उन्नते प्रदेशे स्थितवान् । अनन्तरं पुनः नवसृष्टिं कृतवान् । एकां नदीम् अत्रैव त्यक्त्वा गतवान् सा नदी मानरलु इति प्रसिद्धा अस्ति । मनालीप्रदेशे मनुमहर्षेः मन्दिरम् अस्ति । अत्र स्थितः हिडिम्बादेवालयः धुङ्ग्रिटेम्पल् नाम्ना ख्यातम् अस्ति । वसिष्ठगुहा इति स्थाने उष्णजलनिर्झरः अस्ति । जगत्सुख, अर्जुनगुम्फ्, नेहरुगुम्फ, सोलाङ्ग् -उपत्यका रोहताङ्ग्पास् इत्यादिस्थानानि दर्शनीयानि सन्ति । बियास्नद्याः शिलासु ...

ओलिम्पिक् क्रीडाकूटः

ओलिम्पिक् क्रीडाकूटः कश्चन अन्ताराष्ट्रियः क्रीडाकूटः अस्ति । अस्मिन् क्रीडाकूटे बह्व्यः क्रीडाः अन्तर्भूताः सन्ति । एनं क्रीडाकूटं ग्रीष्मऋतोः क्रीडाकूटः हेमन्तऋतोः क्रीडाकूटः इति विभक्तुं शक्यते । द्वावपि क्रीडाकूटौ चतुर्षु वर्षेषु एकवारम् आयोजितौ भवतः । १९९२ वर्षपर्यन्तं एतौ क्रीडाकूटौ एककाले एव आयोजितौ भवतः स्म । तदनन्तरम् एतयोर्मध्ये द्विवर्षयोः अन्तरं स्थापितम् । क्रि.पू.७७६ तमे वर्षे ग्रीस् देशस्य ओलिम्पिया इति नगरे प्रथमः ओलिम्पिक् क्रीडाकूटः आयोजितः आसीत् । अनन्तरं क्रि.श.३९३ वर्षपर्यन्तम् एतदेव अप्रचलत् । कैश्चित् कारणैः स्थगितम् अमुं क्रीडाकूटं पुनरारम्भितुं ग्रीस् देशः, कश्चन प ...

२०१२ इन्डियन् प्रीमियर् लीग्

इण्डियन् प्रीमियर् लीग् इत्येषः भारते विंशतिः-२० क्रिकेट्-सर्वविजयत्वाय विद्यमानः कश्चन वृत्तिपरः गणः विद्यते । अयं मुम्बयीनगरे विद्यमानेन भारतीयक्रिकेट्-नियन्त्रणमण्डल्या आरब्धः । अस्य अध्यक्षः अस्ति मण्डल्याः उपाध्यक्षः राजीवशुक्लः । अद्यत्वे अस्मिन् जगतः क्रीडापटूनां नव गणाः विद्यन्ते । २०१० तमे वर्षे यूट्यूब्-माध्यमेन क्रीडायाः प्रसारम् ऐदम्प्राथम्येन अनेन ऐ पि एल् गणेन कृतम् । चतुर्थे चक्रे अस्य मूल्यं २.९२ बिलियन्-यु एस् डालर्स्परिमितम् इति ऊहितम् । किन्तु अनेन गणेन नैके भ्रष्टाचारसम्बद्धाः आरोपाः प्राप्ताः ।

चिल्का सरोवरम्

भारतदेशे एव अतिविशालः ११०० चतुरस्रकिलोमीटर् विस्तृतं चिल्कासरोवरम् ओरिस्साराज्ये गजपतिमण्डले अस्ति । सागरपूर्वप्रदेशे अन्तर्भागे एतत् सरोवरम् अस्ति । पूर्वम् एतत् कोल्ली इति ख्यातम् आसीत् । ६० कि.मी दीर्घवालुकावप्रात् जलाशयः अभवत् । अस्य दैर्घ्यं १० कि.मी, विस्तारः ४०-४५ कि.मी.मितः । गभीरता अधिका नास्ति । अस्मिन् वनप्रदेशे विविधानि १५० जातीयानि पक्षिसङ्कुलानि सन्ति । पक्षिणां सङ्ख्या दशलक्षाधिका अस्ति । अत्र सैबेरियन् क्रेन्, स्याण्डपैपरस्, कारमोराण्ट्, वैर एबिस् फ्लेमिङ्गो इत्यादयः सन्ति । सैबीरिया इरान् इत्यादिभ्यः देशेभ्यः पक्षिणः आगताः भवन्ति । अतः बर्डस् वाचरस् प्याराडैस् इति जनाः एतत ...

श्री कण्ठीरवः नरसिंहराज ओडेयर् बहद्दूरः

श्री कण्ठीरवः नरसिंहराज ऒडॆयर् बहद्दूरः अध्यक्षावधिः - क्रि.श. १९२४ तः १९४०पर्यन्तम्. अस्य अध्यक्षावधौ सञ्चालितानि कन्नडसाहित्यसम्मेलनम् । १५. चतुर्विंशतितमसाहित्यसम्मेलनम् - बेळगावी - क्रि.श. १९३९तमवर्षे । अध्यक्षः - मुदवीडु कृष्णरायः । १२. एकविंशतितमसाहित्यसम्मेलनम् - मुम्बै- क्रि.श. १९३५तमवर्षे । अध्यक्षः - एन्.एस्.सुब्बरावः । १. दशमसाहित्यसम्मेलनम् - कोलारम् - क्रि.श. १९२४तमवर्षे । अध्यक्षः - होसकोटे कृष्णशास्त्री । ६. पञ्चदशमसाहित्यसम्मेलनम् - बेळगावि - क्रि.श. १९२९तमवर्षे । अध्यक्षः - मास्ति वेङ्कटेश अय्यङ्गार्यः । ९. अष्टादशमसाहित्यसम्मेलनम् - मडिकेरी - क्रि.श. १९३२तमवर्षे । अध्यक्ष ...

कन्दुकक्रीडा

बालान् लीलाविनोदैः प्रथममिह मुदा मातरः क्रीडयन्ते संस्थाप्याग्रे च तेषां पुनरुपकरणान्यर्पयन्ते प्रमोदम् । तेष्वेवाद्यः सुहृद्यो विलसति विविधः कन्दुकः क्रीडनीयः क्रीडा यस्यास्ति विश्वे बहुलविधियुता व्यापृता सर्वमान्या ॥

धावनक्रीडा

शरीरस्य स्वास्थ्यं कृतिषु दृढतां साहसिकतां, मनोमस्तिष्कैक्यं करचरणशक्तिं च दधती। विभिन्नप्रस्थाना जनरुचिकरी सौख्यलहरी, गतेः सम्यग् वृद्धयै भुवि विजयते धावनकला’ ॥ एवं किल मन्यन्ते क्रीडेतिवृत्तविदो यत् क्रीडनकूर्दन’कलायाः शुभारम्भः ७७६ वर्षेभ्यः पूर्वमेव समभवत् । अन्ये च केचन अस्याः आरम्भः १२५३ वर्षपूर्वं तथा ८८४ वत्सराणां मध्ये स्वीकुर्वन्ति । परं भारतीयचिन्तनपरम्परा तु सृष्टेः उदयकालाद् मानवस्य जन्मनः समकालमेव यथा तदीयाशनवसनादिसम्बद्धानां वस्तूनाम् अपि समुत्पत्तिम् अकरोत् तथैव तच्छारीरकशक्तिसंवर्द्धनौपयिकीम् इमां कलामपि स्रष्टा ससर्जेति दृढं विश्वसिति । एवमेव क्रीडाः कथं कुतः केन वा प्रवर ...

स्वामी विवेकानन्दः

सन्ति बहवो भारतस्य वरपुत्राः येषु अविस्मरणीयः स्वामी विवेकानन्दः । सः विश्वधर्मसम्मेलने भारतीय-संस्कृतेः उपादेयतां श्रेष्ठतां च प्रादर्शयत्। बङ्गप्रान्तस्य कोलकातानगरे त्रिषष्ट्यधिकअष्टादशशततमे वर्षे जनवरी मासस्य द्वादशे दिने एतस्य जन्म अभवत्। तस्य पिता श्री विश्वनाथदत्तमहोदय:। पूर्वं तस्य नाम नरेन्द्रनाथदत्तः इति आसीत्। एषः उत्साही, हास्यप्रियः, करुणापरः च आसीत्। नरेन्द्रः बाल्ये कपीन्, मयूरान्, कपोतान् च पालयति स्म। एषः पितुः हयान् अपि रक्षति स्म। अध्ययनपटुरयं नरेन्द्रः शास्त्रीयसङ्गीतस्य अभ्यासं करोति स्म। प्रतिदिनं व्यायामं करोति स्म। ध्यानसिद्धः अयं भ्रूमध्ये ज्योतिरेकं पश्यति स्म। ईश ...

कबड्डिक्रीडा

१९७९ तमे वर्षे जपान्-देशे कबड्डिक्रीडायाः परिचयः अभवत् । तथा च जनप्रियता अपि प्राप्ता । अस्याः क्रीडायाः परिचयं कारयितुम् अमेचर् कबड्डि फेडारेषन् आफ् इण्डिया संस्थया प्रवाचकः सुन्दररामवर्यः जपान्देशाय प्रेषितः आसीत् । १९५५ तमे वर्षे अमेचर् कबड्डि फेडारेषन् आफ् इण्डिया संस्थायाः स्थापनानन्तरं प्रथमवारं राष्ट्रियस्तरे पुरुषाणां स्पर्धा चेन्नैनगरे आयोजिता आसीत् । एवं महिलानां स्पर्धा कोलकतानगरे आयोजिता आसीत् । १९७३ तमे वर्षे अमेचर् कबड्डि फेडारेषन् आफ् इण्डिया AKFIसंस्थायाः स्थापना जाता । जनार्दन सिंह गेह्लत् वर्यस्य आध्यक्षे एष्यन् कबड्डि फेडारेशन् इति संस्था स्थापिता । १९३८ तमे वर्षे भारतीय ...

खो खो क्रीडा

खो खो क्रीडा kho साम्प्रदायिकक्रीडासु अन्यतमा । एषा क्रीडा दक्षिण-एष्या खण्डे प्रसिद्धा वर्तते । तत्राऽपि भारतदेशे, पाकिस्तानदेशे च अतीव प्रसिद्धक्रीडा वर्तते ।

गोल्फ्-क्रीडा

अस्त्येतत् प्रसिद्धं यद् गोल्फ -क्रीडायाः प्रारम्भः स्काट्लैण्डतोऽभवदिति । परं केचनेतिहासज्ञा एवमपि मन्यन्ते यदस्याः क्रीडायाः प्रादुर्भाव ईसातः पूर्वमेव समजायत । तेषां कथनमस्ति यत् तदानीं गोपाला वनेषु गाश्चारयन्तः कांश्चन प्रस्तरखण्डकान् स्वस्वयष्टिकाभिस्ताडयित्वा दूरेऽतिदूरेऽपसारयितुं यतन्ते स्म । एषा चेष्टा तेष्वतीवानुरागवती बभूव । मन्ये सैव शनैः शनैः परिष्कारं सम्प्राप्य साम्प्रतं गोल्फ्-क्रीडा’ पदमभजत् । भारतीया अपि वनेचराः पशुपाला इत्यमेव पशुचारणयष्टिभिः प्रस्तरखण्डताडनक्रीडायां प्रवृत्ता आसन् आभिलेखिकप्रमाणेनेदं ज्ञायते यदियं क्रीडा व्यवस्थितरुपेण प्रथमं स्काटलैण्डवासिभिः सन १६४० तम ...

चतुरङ्गक्रीडा

चतुरङ्गक्रीडा एका बहुप्रसिद्धा पारम्परिकक्रीडा वर्तते । चतुरङ्गक्रीडा द्वन्द्वक्रीडा वर्तते । एषा क्रीडा शारिपट्टे Chess board क्रीडन्ति । अस्मिन् शारिपट्टे ६४ समचतुरस्राः वर्तन्ते । एतादृशाः समचतुरस्राः एकस्मिन् पङ्क्तौ अष्ट योजितं वर्तते । आहत्य अष्टपङ्क्तयः वर्तन्ते । अत्र प्रत्येकस्य क्रीडकस्य सविधे १६ पदातयः भवन्ति । तेषां नामानि अधः निर्धिष्टवत् सन्ति, चतुरङ्गक्रीडायां यदा प्रतिस्पर्धिक्रीडकस्य राज्ञः स्थानान्तरार्थम् अवकाशः न भवति, तदानीं स्पर्धी विजेता भवति तथा च क्रीडायाः समाप्तिः भवति । चतुरङ्गक्रीडायां यदा प्रतिस्पर्धिक्रीडकस्य राज्ञः स्थानान्तरार्थम् अवकाशः न भवति तादृशस्थितिम् ...

चौकाभारक्रीडा

चौकाभारक्रीडा भारतदेशस्य साम्प्रदायिकक्रीडासु अन्यतमा । अस्य चौकाबारा इत्यपि नामान्तरं वर्तते । एषा क्रीडा द्वौ अथवा चत्वारजनाः क्रीडान्ति ।

पर्वतारोहणक्रीडा

पर्वतारोहणक्रीडा साहसिकक्रीडायाम् अन्यतमा क्रीडा । पर्वतारोहणम् एका क्रिया भवति यत्र भागिनः प्राकृतिक-कृत्रिमशिलाभित्तेः आरोहणम्, अवरोहणम् अथवा पर्वतपरिभ्रमणं कुर्वन्ति । पर्वतस्य लक्ष्यप्रदेशपर्यन्तम् आरुह्य क्षेमेण पुनरागमनं पर्वतारोहणस्य उद्देशः ।

पशुपक्षियुद्धक्रीडा

पशुपक्षियुद्धक्रीडा मनोरञ्जनक्रीडा वर्तते । पुरा मेलासु तथा राजहर्म्येषु मनोरञ्जनाय पशूनां पक्षिणां च परस्परं युद्धक्रीडाः क्रियन्ते स्म कार्यन्ते स्म च । एतेषु सजातीयास्तथा परस्परं विरोधिनः पशुपक्षिणः प्रशिक्षणपूर्वकं सज्जयित्वा समुचिते काले प्रदर्शनरूपेण योद्ध्यन्ते स्म । पशुषु नकुलाः, वृषभाः, पक्षिषु तित्तिराः, कुक्कटाश्चाद्यापि योद्ध्यन्ते । एवमेव अन्येषामपि युद्धक्रीडाः प्रदेशविशेषेषु समायोज्यन्ते । परम् एतद्विषये प्रशिक्षणव्यवस्था युद्धनियमादिविषये विशिष्य ध्यानं नादीयत ।

बेट्मिन्टन्-क्रीडा

बाल्-बाड्मिण्टन्-क्रीडा तमिऴनाडुराज्यस्य तञ्जावूरु प्रदेशे आरब्धम् । अस्याः क्रीडायाः विषये तञ्जावूरु माहाराज्ञः आसक्तिः अधिका आसीत् । अतः अस्मिन् प्रदेशे एषा क्रीडा बहु प्रसिद्धा अभवत् । १९५४ तमे वर्षे बाल्-बाड्मिण्टन्-क्रीडायाः सङ्घः आरब्धः ।

भारोत्तोलनक्रीडा

भारोत्तोलनक्रीडा एका शारीरकशक्तिक्रीडासु अन्यतमा । सर्वे क्रीडालवः स्फूर्तिशालिनः भवन्ति । एवं तत्र भारोत्तोलने अपि सर्वाधिकभारोत्थापकः सर्वेषामपेक्षया अधिकः शक्तिशाली इति मन्यते । अस्याः क्रीडायाः विविधानि व्यवहारनामानि वर्तन्ते । यथा ओलम्पिक्-वैट्लिफ्टिङ्ग्, ओलम्पिक्-स्टैल्-वैट्लिफ्टिङ्ग् इत्यादि । अत्र स्पर्धिनः अत्यधिकभारस्य उत्थापने एव प्रयत्नं कुर्वन्ति । प्रत्येकस्पर्धीनां कृते त्रिवारम् अवकाशः दीयते । प्रत्येकस्मिन् अवकाशे यः अत्यधिकभारं सम्यक्तया नियमानुसारम् उत्थापयति तस्मै अधिकाः अङ्काः दीयन्ते । तथा त्रिवारं दत्तानाम् अङ्कानां सङ्कलनं क्रियते । यस्य अङ्कानां समाहारः अत्यधिकः भव ...

मल्लक्रीडा

मल्लक्रीडा अतीव प्राचीना क्रीडा विद्यते । इदं कथनमतीव कठिनं वर्तते यत् केनेयं प्रवर्तिता? कदा कथं वाऽस्या आरम्भः समभूदिति । भारतीये प्राचीने वाङ्मये अस्याः वर्णनं बहुत्रोपलभ्यते । इयं पूर्वं मल्लविद्याभिधानेन ततः परं च कलारूपेण विकसिता । परस्परं द्वयोः पुरुषयोः सङ्घर्ष एवास्या उत्पत्तेर्निदानम् । अत एवेदं कथनं नातिशयोक्तिर्भवति यद यावती प्राचीना भारतीया सभ्यता वर्तते तावत्येव मल्ल-क्रीडा अपीति । प्राचीनेषु ध्वंसावशेषेषु मल्लकलायाः सुबहूनि प्रमाणानि सन्ति । भुवः खननान्न केवलं भारत एवापि तु समस्तेऽपि जगति नानाविधा अवशेषाः प्राप्यन्ते प्राप्ताश्च । १९३८ तमे वर्षे ‘कयाफजी बगदाद नाम्नि स्थाने ख ...

मल्लस्तम्भक्रीडा

मल्लस्तम्भक्रीडा भारतदेशस्य साम्प्रदायिकक्रीडासु अन्यतमा । एषा क्रीडा महाराष्ट्रराज्ये आरब्धा । मराठी भाषायाम् अस्याः क्रीडायाः नाम मल्लखांब अथवा मलखांब इति वर्तते । हिन्दीभाषायां मल्खम्ब अथवा मल्लखम्भ इति प्रसिद्धं वर्तते । शरीरस्य सर्वस्मिन् भागे न्यूनसमये अधिकप्रभावकारी व्यायामस्य क्रीडा वर्तते ।

मुष्टिकाताडनक्रीडा

मुष्टिकाताडनक्रीडा प्रतिघातक्रीडासु अन्यतमा । विश्वस्य सर्वासु प्राचीनासु क्रीडाप्रतियोगितासु मुष्टिकाताडनक्रीडा प्राचीनतमा विद्यते । यदा प्रभृति मानवः संसारे समागतस्तत एव स पशुभिरन्यैः शत्रुभिः सह युदध्वाऽऽत्मानमरक्षत । ईसातः ४००० वर्षेभ्यः पूर्वं मिस्त्र्देशस्य सैनिका मुष्टिकायुद्धे निपुणा आसन्निति ततः प्राप्तेभ्यः प्राचीनेभ्यश्चित्रेभ्यो ज्ञायते मिस्रदेशीया इमां कलां यूनानतो ज्ञातवन्तः । पुरा तत्र विधीयमानासु प्रतियोगितासु मुष्टिका-प्रयोक्तारो हस्तयोर्यौ प्रच्छदौ ग्लब्सदस्ताने धारयतस्तयोः सुतीक्षणाः क्रीलिका जटिता भवन्ति स्म । कालान्तरेण विश्वक्रीडोत्सवेषु पंकेशम् -नाम्नी निर्दयतापूर्णा ...

लक्ष्यसाधनक्रीडा

लक्ष्यसाधनक्रीडा प्रसिद्धक्रीडासु अन्यतमा । कश्चन निश्चित लक्ष्यं निर्धार्य धनोः साहाय्येन बाणचानकला एव लक्ष्यसाधनं भवति । युद्धविधेः अनुसारेण लक्ष्यसाधनं बहु प्राचीनम् इति मन्यते । लक्ष्यसाधनस्य आरम्भविषये सम्यक्तया कोपि न जानति । भारतीय वेदशास्त्र-स्मृति-पुराणादि अनुसारं भारते अपि बहु पुराकालात् आरब्धं वर्तते । युरोप्-आदि पूर्वीयदेशेषु अपि लक्ष्यसाधनं बहु पुराकालात् आसीदिति श्रूयते । एषा न केवलं युद्धसम्बद्धी अपि तु क्रीडा, कुशलता, अभ्यासः च वर्तते ।

हिमसंसर्पणक्रीडा

हिमसंसर्पणक्रीडा साहसिकक्रीडासु अन्यतमा । एषा एका पुनर्बलनक्रीडा इत्यपि वक्तुं शक्यते । शारीरक, मानसिकरूपेण च एषा क्रीडा पुनर्बलनं ददाति । हिमावृतायां भुवि संसर्पणप्रतियोगितायां काष्ठपट्टिके पादयोः धारयित्वा सन्तुलनपूर्वकं, शीघ्रतया, कूर्दनेन, अवतरणेन, तिर्यग् गत्या वा स्त्रियः पुरुषाश्च क्रीडन्ति । हिमाच्छन्नप्रदेशेषु जना आनन्ददायिनीं प्रवृत्तिम् इमां साधयन्तः कालान्तरेण तत्र प्रावीण्यं भजन्ति ततश्च प्रतियोगितासु भागम् अपि गृह्णन्ति । अस्यां क्रीडायां नानाविधा अन्या अपि क्रिया नर्तन-कूर्दन-विपरीत-गमन-वृत्ताकार-भ्रमण-युग्मक-धावन- प्रभृतयः प्रवर्तिताः सन्ति । उपानद्रूपेण धारणीये प्रलम्बे पट ...

                                     

ⓘ क्रीडाः

  • व ज ञ य एव प र ञ च महर षय प र र थयन आप य यन त सम ङ ग न इत क र ड समग रस य म नवज वनस य सङ ग न य सन त ब ल य य वन व र धक य च क र ड न
  • एश य क र ड कश चन क र ड त सव अस त अय क र ड त सव दक ष णक र य द श इन च य न न मक नगर भवत इदम क र ड त सव बहव क र ड क र डन त
  • अन यतम एष क र ड व कल ङ ग न सन नद धशर रक र ड स अन तर भवत एत द श क र ड व कल ङ गजन न प र त स हयत तम वर ष ग र ष मव कल ङ ग ओलम प क - क र ड त सव Summer
  • प दकन द कक र ड ट न स - क र ड फलककन द कक र ड च व ल ल ब ल ट न न स फ ट ब ल क र ड ख लत स म क र श. तम वर ष करकन द कक र ड स पर ध य भ ग ग ह त व
  • मन ल प रद शस य व श ष ठयम अस त मन ल स थ न श तक ल ग र ष मक ल च व व ध क र ड प रचलन त स क य ङ ग ह ल स क य ङ ग म ण ट न यर ङ ग क य क ङ ग ह क ङ ग
  • आसन ललन ग ह स भ जन पचन त य: वयनम च क र वन त स म ब लक अन क क र ड क र डन त स म यवन अन क न द व न द व च प जयन त स म त ष म र ज नभद व
  • क र ड क ट कश चन अन त र ष ट र य क र ड क ट अस त अस म न क र ड क ट बह व य क र ड अन तर भ त सन त एन क र ड क ट ग र ष मऋत क र ड क ट ह मन तऋत क र ड क ट
  • व क षकसङ ख य अध कतम आस त प र वतनचक र क र ड दशलक षजन व क ष तम अस म न क र ड चक र क र ड दशलक षजन व क ष तम अत र प रव त त ष
  • सन त ओर स स प रव स द यमन गम प रव सव यवस थ कर त जल न न व ध क र ड प रचलन त जल लवणय क तमस त भ वन श वरव म नन स थ नत क म प र त
  • मन ल प रद शस य व श ष ठयम अस त मन ल स थ न श तक ल ग र ष मक ल च व व ध क र ड प रचलन त स क य ङ ग ह ल स क य ङ ग म ण ट न यर ङ ग क य क ङ ग ह क ङ ग
  • व द यम न न र मन प इण ट आर ट - ड क - श ल य उद हरणम भ रत बह व ध क र ड व कस त सन त आध न क क ल म र षल आर ट इत यत उच यत तदप भ रतस य
  • आङ ग कव य य म अश व र हणम म गय त र क र क ट ट न न स प ल इत य द य क र ड अत व प र य ब ल य एव र ज य सर वत र प रव स क त व जन न ज वन स थ त गत