ⓘ भारतस्य केन्द्रशासितप्रदेशाः - भारतस्य केन्द्रशासितप्रदेशाः, अण्डमाननिकोबारद्वीपसमूहः, लक्षद्वीपाः, दादरा नगरहवेली च, गुजरातराज्यम्, पुदुच्चेरी, चण्डीगढ ..

भारतस्य केन्द्रशासितप्रदेशाः

भारतस्य केन्द्रशासितप्रदेशाः / ˈ b h ɑː r ə t ə s j ə k ɛ n d r ə ʃ ɑː s ɪ t ə p r ə d ɛ ʃ ɑː h ɑː / हिन्दी: भारत के केन्द्रशासित प्रदेश, आङ्ग्ल: Union territory of India स्वतन्त्राः भवन्ति । भारते सप्त केन्द्रशासितप्रदेशाः सन्ति । केन्द्रसर्वकारः एव केन्द्रशासितप्रदेशानां तन्त्रं प्रचालयति । एतेषु प्रदेशेषु निर्वाचनम् अपि स्वतन्त्रतया एव भवति ।

अण्डमाननिकोबारद्वीपसमूहः

अण्डमान् निकोबार् च द्वीपौ संस्कृत: नारिकेलद्वीप भारतस्‍य केन्द्रशासितप्रदेशौ स्तः। अण्डमाननिकोबारद्वीपानां समूहे सहस्रशः लघुलघुद्वीपाः सन्ति । गङ्गासागरे बङ्गालोपसागरे एतानिमुक्ताहारः इव प्रकाशन्ते । अत्र ५७० तः अधिकाः द्वीपाः स्पष्टतया दृढीकृताः सन्ति । एतेषां विस्तीर्णता ८२४८ चतुरस्र कि.मीमिता। अतीव बृहत् द्वीपः नाम अण्डमानद्वीपः । अस्य राजधानी पोर्ट ब्लेयर । अस्य दैर्घ्यं ४६७ कि.मी । विस्तारः ५२ कि.मी । पर्वतप्रदेशे अनेकानि सुन्दराणि शिखरापि सन्ति । अत्र जनाः मलेशिया म्यान्मार्म्यान्मारवंशीयाः सन्ति । सा.श.१७-१८ शतके युरोप्रदेशीयाः अत्रागत्य स्थितवन्तः । भारतस्य लुण्ठकान् चोरान् अत्र क ...

लक्षद्वीपाः

लक्षद्वीप: भारतस्‍य कश्चित् केन्द्रशासितः प्रदेशः अस्‍ति। एतत् भारतीयप्रशासनाधीनद्वीपानां समूहस्थानम् । अत्र ३६ द्वीपाः सन्ति । एतेषां द्वीपानां पाङ्क्तिः एव जले अतीव सुन्दरतया प्रकाशते । लक्षद्वीपस्य ल्याक्डीव् इति अपि नाम अस्ति । अस्य विस्तारः ५० चतुरस्रकि.मीमितः । शतशः द्वीपाः अत्र सन्ति । तेषु ५० द्वीपेषु केवलं जनाः निवसन्ति । एते द्वीपाः अग्निपर्वतैः निर्मिताः इति कथयन्ति । उत्तरभागे स्थितानां द्वीपानाम् अमिण्डिवि इति नाम अस्ति । मिनिकायद्वीपः एतेषु द्वीपेषु बृहत् अस्ति । एषः तिरुवनन्तपुरम् दिशि अस्ति । भारतीयाः अत्र मुक्ततया गत्वा आगच्छन्ति । अत्र बहुजनाः महम्मदीयाः सन्ति । विदेशीयान ...

दादरा नगरहवेली च

दादर नागर हवेली च भारतस्य कश्चन केन्द्रशासितप्रदेशः अस्ति। एषः पश्चिमतटे गुजरातराज्यस्य समीपे भवति। क्रिस्ताब्दस्य १९५४ पर्यन्तम् एषः प्रदेशः पोर्तुगालदेशीयानां प्रशासने आसीत् । इदानीं भारतसर्वकाराधीनः अस्ति । अस्य विस्तारः ४९१ चतुरस्र कि.मी । सम्पूर्णप्रदेशः एव सुन्दरम् उद्यानमिवास्ति । उत्तमवाहनमार्गः अस्ति । मार्गपाश्वेः सुन्दरवृक्षाणां पङ्क्तिः अस्ति । मृगाः वने स्वतन्त्रतया विहरन्ति । हिरवावन् वाटिकाः अतीवाकर्षकाः सन्ति । लघु निर्झराः जलपाताः जलप्रवहणस्य मधुरध्वनिः एतेषां मध्ये मनोविहारः सुकरः अत्र । अत्र जनानां कालयापनम् अतीव आनन्ददायकम् इष्टं च भवति । वनगङ्गासरोरवस्य पार्श्वे सूर्या ...

गुजरातराज्यम्

गुजरातराज्यं भारतस्य पश्चिमे स्थितं किञ्चन राज्यम् । गान्धीनगरम् अस्य राज्यस्य केन्दम् । कर्णावती-सुरत-वडोदरा-राजकोट-महानगराणि राज्यस्मिन् प्रमुखनगराणि सन्ति । अस्य राज्यस्य बृहत्तमं नगरं कर्णावती-महानगरम् अस्ति । श्रीकृष्णस्य द्वारका, द्वादशज्योतिर्लिङ्गेषु अन्यतमः सोमनाथश्च अत्र राराजते । भारतस्य शिल्पी सरदार वल्लभभाई पटेल, भारतस्वतन्त्रतान्दोलननेता मोहनदास करमचन्द गान्धी, भारतीयान्तरिक्षकार्यक्रमस्य पितामहः विज्ञानी विक्रम साराभाई, महान् वैज्ञानिकः होमी भाभा, भारतीयोद्योगस्य पितामहः जमशेदजी ताता, भारतीयचलच्चित्रस्य पितामहः दादासाहेब फाळके, नवभारतस्य स्वप्नद्रष्टा धीरूभाई अम्बाणी, कन्दुक ...

पुदुच्चेरी

पृष्ठ्म् इदं पाण्डीचेरीकेन्द्रशासितप्रदेशस्य विषये अस्ति । पाण्डीचेरीनगरस्य विषये ज्ञातुं पाण्डीचेरीनगरम् इति पृष्ठं पश्यन्तु । पाण्डीचेरी तमिलुभाषायां புதுச்சேரி अथवा பாண்டிச்சேரி भारतस्य कश्चन केन्द्रशासित: प्रदेशः अस्ति । २००६ तमस्य वर्षस्य सप्टम्बर०००मासे अस्य नाम पुदुचेरी इति परिवर्तितम् । तमिळुभाषायां पुदुचेरी इत्यस्य अर्थः नूतनः ग्रामः इति । पाण्डिचेरी सागरतीरे स्थितं किञ्चन सुन्दरनगर अस्ति । पर्वतप्रदेशाः अत्र न सन्ति । विस्तारः २९० चतुरस्र कि.मी.मितः । इतिहासानुसारं द्वितीये शतके रोमदेशीयाः अत्र वाणिज्यव्यवहारेषु मग्नाः आसन् । अनन्तरं युरोपियन् जनाः आगताः क्रिस्ताब्दे १६७३ तमे वर् ...

चण्डीगढ

चण्डीगढ़ केन्द्रात् नियन्त्रितप्रदेशेषु अन्यतमम् अस्ति ॥ एतद् नगरं पञ्जाबहरियाणाराज्ययोः राजधानी अस्ति । अस्मिन् प्रदेशे मोहाली इत्यत्र विद्यमानं क्रिकेट् क्रीडाङ्गणं बहु प्रसिद्धम् अस्ति। चण्डीगडनगरं सुन्दरनगरं, सुयोजितनगरम् इत्यादिनामभिः प्रसिद्धमस्ति । नगरनिर्माणस्य उत्तमेतिहासः अस्ति । भारतपाकिस्तानयोः विभाजनसमये लाहोरनगरं पाकिस्तानदेशे योजितम् अभवत् । तदा उत्तमनगरं निर्माय पञ्जाबप्रान्ते राजधानीनिर्माणाय चिन्तनम् आरब्धम् । एवं नगरनिर्माणं भारतसर्वकारेण चिन्तितम् अभवत् । प्रथमः प्रधानमन्त्री श्री जवाहरलालनेहरुः क्रिस्ताब्दे १९५३ तमे वर्षे नगरस्य निर्माणम् आरब्धवान् । क्रिस्ताब्दे १९६६ ...

                                     

ⓘ भारतस्य केन्द्रशासितप्रदेशाः

  • द दर नगरहव ल च दमन द व च लक षद व प प द च च र भ रतस य क न द रश स तप रद श श ण ˈbhɑːrətəsjə kɛndrəʃɑːsɪtəprədɛʃɑːhɑː ह न द भ रत
  •  स क ष त अध गच छत अण डम न न क ब र च द व प स स क त: न र क लद व प भ रतस य क न द रश स तप रद श स त अण डम नन क ब रद व प न सम ह सहस रश लघ लघ द व प
  • अथव द हल Delhi भ रतस य र जध न अस त भ रतद शस य र जध न द हल व श वस य अत व श ल स नगर ष अन यतम इत गण यत एष भ रतस य त त य ब हत नगर वर तत
  •  स क ष त अध गच छत द व दमण च भ रतस य क न द रश स तप रद श अस त स क ष त उपर गच छत
  •  स क ष त अध गच छत लक षद व प: भ रतस य कश च त क न द रश स त प रद श अस त एतत भ रत यप रश सन ध नद व प न सम हस थ नम अत र द व प सन त एत ष
  •  स क ष त अध गच छत द दर न गर हव ल च भ रतस य कश चन क न द रश स तप रद श अस त एष पश च मतट ग जर तर ज यस य सम प भवत क र स त ब दस य पर यन तम
                                     

भारतीयराज्यानां वर्तमानमुख्यमन्त्रिणः

भारतगणराज्ये एकोनत्रिंशत् राज्यानि, सप्त केन्द्रशासितप्रदेशाः च सन्ति । तेषु एकोनत्रिंशत् राज्येषु, देहली-पुदुच्चेरी-केन्द्रशासितप्रदेशयोः च मुख्यमन्त्रिणः नियुक्तिः क्रियते । भारतीयसंविधानानुसारं राज्यस्तरे राज्यपालः एव मुख्यः भवति । किन्तु कार्यकर्तृत्वेन मुख्यमन्त्री एव मुख्यः ।