ⓘ मुक्त ज्ञानकोश. क्या आप जानते हैं? पृष्ठ 62

तृतीयपानिपतयुद्धम्

तृतीयपानिपत्युद्धम् 14 जनवरी तमे दिने 1761 तमे वर्षे देहल्याः 97-किमिदूरे पाण्डवप्रस्थे मराठाफ़्घानपक्षयोर्मध्ये अभूत्। अफ़्घानपक्षस्य नेतृत्वं तु अफ़्घाननरेशः अब्दालिः अपिच रोहिल्लदलम् अवधनरेशः कृतवन्तः। अस्मिन् युद्धे मराठासेनायाः शातग्निः अश्व ...

तपस् सेन्

तपस् सेन् भारतस्य विश्रुत नाटकाशालाम् अनुकाश समनुविधतृ अस्ति। सः विंश शताब्दस्य प्रबल व्यक्ति अस्ति। सः बङालन् प्रेक्षागार कल्कतस्य आन्दोलन आयोजनं करोति। भारत जनता प्रेक्षागार समिति सदस्य अस्ति।सः कर्मन् हि पञ्चशः वर्ष अस्ति।तपस् सेन् नाटकशाला नि ...

आमलकम् (आहारपदार्थः)

एतत् आमलकम् अपि भारते वर्धमानः कश्चन वृक्षविशेषः । इदम् आमलकम् अपि सस्यजन्यः आहारपदार्थः । एतत् आमलकम् आङ्ग्लभाषायां Gooseberry इति उच्यते । एतत् आमलकं भारते सर्वत्र उपयुज्यते । आमलकं यथा आहारत्वेन उपयुज्यते तथैव औषधत्वेन अपि उपयुज्यते । अनेन आमल ...

आसनम्

स्थिरसुखमासनम् यो.द. २/४६ सुखपूर्वकं दीर्घकालपर्यन्तमुपवेशनमासनमित्युच्यते । यथा –पद्मासनम्, सिध्दासनम् इत्यादयः । आसनफलं भवति –ततो द्वन्द्वानभिघातः । । द्वन्द्वसहिष्णुता, प्राणायामयोग्यता, अनात्मवस्तुनि उदासीनता च आसनशुध्देः फलानि भवन्ति । सर्वव ...

उष्ट्रासनम्

पूरकेण मस्तकं ग्रीवां च पृष्ठदेशं प्रति अवनमय्य उदरं पुरतः प्रसारयतु । जानुद्वये दण्डायमानः भवतु । सहजश्वासक्रियया पञ्च निमेषान् यावत् तिष्ठतु । ततः शनैः शनैः पूर्वावस्थामागत्य वज्रासने उपविशतु । हस्तद्वयं कटिमुभयतः स्थापयित्वा, हस्तद्वयेन कटिदेश ...

कराची

कराची पाकिस्तानस्य प्रमुखनगरेषु अन्यतमम् अस्ति । अपि च तस्य प्रमुखं नौकास्थानं विद्यते | पाकिस्तानस्य आर्थिकराजधानी वर्तते । सिन्ध्-प्रान्तस्य राजधानी च । नगरस्य जनसङ्ख्या २३.५ मिलियन्परिमितं २०१३ तमस्य वर्षस्य गणनानुगुणम् ।

काष्ठा

अयं भारतीयकालमानस्य लाघुबिन्दुः अस्ति । पञ्चक्षणानां समूहस्य काष्ठा इति वदामः । एका काष्ठा = ५ क्षणानि = ८ सैकिण्ड्स् । एकः तृसरेणुः = ६ ब्रह्माण्डीयः अणुः । एकं क्षणम् = ३ निमेषाः। एकः निमेषः = ३ लावाः, अक्षिपटलस्य सहजनिमीलनोन्मूलनकालः । एका वेध ...

कॉन्स्टांज़्

कॉन्स्टांज़् नगरम् द्वाभ्यां विश्वविद्यालयाभ्याम् एवं प्रायशः अशीतिसहस्रैः निवासिभिः युक्तम् तथापि कॉन्स्टांज़्सरोवरस्य पाश्चात्यतटे स्विट्जर्लण्ड्सीमायाम् जर्मनीदेशस्य पट्टनम् अस्ति। नगरे प्रसिद्धः कॉन्स्टांज़् विश्वविद्यालयः अस्ति। शतद्वादशतः प ...

क्लेषकर्मविपाकाशयैरपरामृष्टः पुरुषविशेष ईश्वरः (योगसूत्रम्)

अथ प्रधानपुरुषव्यतिरिक्तः कोऽयमीश्वरो नामेति? अविद्यादयः क्लेशाः । कुशलाकुशलानि कर्माणि । तत्फलं विपाकः । तदनुगुणा वासना आशयः । ते च मनसि वर्तमानाः पुरुषे व्यपदिश्यन्ते । स हि तत्फलस्य भोक्तेति । यथा जयः पराजयो वा योद्धृषु वर्तमानः स्वामिनि व्यपद ...

च्यवनः

च्यवनः कश्चन प्रसिद्धः ऋषिः। सः भृगुमहर्षेः पुत्रः। महाभारते आदिपर्वणि बहुत्र च्यवनऋषेः उल्लेखः विद्यते। च्यवनऋषिः अश्विनीदेवताभ्यः यज्ञे हविः दापितवान्। च्यवनप्राश्यलेह्यस्य आविष्कर्ता अयं मुनिः। इन्द्रेण सह योद्धुं सः मदनामकीं दुःशक्तिमपि उदपादयत्।

जडभरतः

ऋषभः पुराणेषु जड भरतस्य कथा संक्षेपरूपेण एवमस्ति। राजा नाभितः राजा ऋषभस्य आविर्भावं भवति। राजा ऋषभस्य शताः पुत्राः भवन्ति येषां भरतः ज्येष्ठमस्ति। भरतव्यतिरिक्ताः अन्ये पुत्राः वैराग्यवृत्तिकाः सन्ति। भरतः एव राज्यस्य भारं गृह्णाति। कालक्रमेण भरत ...

ट्विटर

ट्विटर सामाजिक सञ्जाल ट्विटर इति नाम्ना काचित् मुक्त सामाजिकजालकर्मसेवा विद्यते । एतस्य विमोचनं इस्वी सम्वत् २००६ जुलाई मासे अभवत् । एतस्य स्वामित्वं सञ्चालनं च ट्विटर इति निगमितेन क्रियते । इत्यस्मिन् त्रयर्बदुाधिकाः सदस्याः सन्ति । नेपालदेशे अप ...

द सिम्प्सन्स्

द सिम्प्सनस् एकस्य: बहुचर्चित दूरदर्शनशृंखला कार्यक्रम अस्ति| उक्त कार्यकमस्य एमी पुरस्कारस्य विभुषित:|संयुक्त राज्यस्य मध्यमवर्गीय जीवनस्य उक्त कार्यक्रमेणु हास्य रस प्रदर्शिते|

दाडिमफलरसः

दाडिमफलस्य रसः एव दाडिमफलरसः । एतत् दाडिमफलम् आङ्ग्लभाषायां Pomegranate इति उच्यते । अस्य रसः Pomegranate Juice इति उच्यते । दाडिमफलरसः आरोग्यार्थम् अपि बहु उत्तमम् । अस्य फलरसस्य निर्माणं कृत्वा कूपीषु, करण्डकेषु वा पूरयित्वा संरक्ष्यते । तादृशः ...

नलचम्पूः

नलचम्पूः इत्याख्यः ग्रन्थः दमयन्तीकथा इति नाम्नापि प्रख्यातः अस्ति । नलचम्पूग्रन्थस्य रचना त्रिविक्रमभट्टेन कृता आसीत् । अद्यावधौ उपलब्धेषु सर्वेषु चम्पूकाव्येषु नलचम्प्वाः अतिप्रसिद्धिः वर्तते । महाभारतस्य वनपर्वणि नलदमयन्त्योः कथायाः सुन्दरम् आ ...

पूर्णिमा

भारतीयकालगणनानुगुणं प्रत्येकं मासस्य मध्यकलः पूर्णिमा अथवा पूर्णिमा भवति । शुक्लपक्षस्य चतुर्दश्याः अनन्तरदिवसः एव पूर्णिमा अस्ति । यस्मिन् दिवसे चन्द्रः रात्रौ पूर्णः दृश्यते सा पूर्णिमा तिथिः इति व्यवहारः । भारतीयपर्वदिनानि अनेकानि पूर्णिमासु ए ...

भारतीय विज्ञान शिक्षा व अनुसंधान संस्था ब्रह्मपुरम्

भारतीय विज्ञान शिक्षा व अनुसंधान संस्थानम् ब्रह्मपुरम् एकं भारतीय स्वयंशासीत शिक्षा गबेषणाप्रतिष्ठानम्च । अयम् संस्थानम् भारत सरकारस्य शिक्षामन्त्रालयेन ओडिशा प्रदेशस्य ब्रह्मपुरे स्थापितम् अभवत् । उच्चतरवैज्ञानिकशिक्षा अनुसंधानेन च सह स्नातक स्न ...

भारतीय विज्ञान शिक्षा व अनुसंधान संस्थानम् ब्रह्मपुरम्

भारतीय विज्ञान शिक्षा व अनुसंधान संस्थानम् ब्रह्मपुरम् एकं भारतीय स्वयंशासीत शिक्षा गबेषणाप्रतिष्ठानम्च । अयम् संस्थानम् भारत सरकारस्य शिक्षामन्त्रालयेन ओडिशा प्रदेशस्य ब्रह्मपुरे स्थापितम् अभवत् । उच्चतरवैज्ञानिकशिक्षा अनुसंधानेन च सह स्नातक स्न ...

भारतीय विज्ञान शिक्षानुसंधान संस्थानम् ब्रह्मपुरम्

भारतीय विज्ञान शिक्षानुसंधान संस्थानम् ब्रह्मपुरम् एकं भारतीय स्वयंशासीत शिक्षा गबेषणाप्रतिष्ठानम्च । अयम् संस्थानम् भारत सरकारस्य शिक्षामन्त्रालयेन ओडिशा प्रदेशस्य ब्रह्मपुरे स्थापितम् अभवत् । उच्चतरवैज्ञानिकशिक्षा अनुसंधानेन च सह स्नातकं स्नातक ...

यष्टी

एषा यष्टी अपि भारते वर्धमानः कश्चन सस्यविशेषः । इयम् अपि सस्यजन्यः आहारपदार्थः । एषा यष्टी आङ्ग्लभाषायां Liquorice इति उच्यते । अस्याः सस्यशास्त्रीयं नाम अस्ति Glycyrrhiza glabra इति । एषा यष्टी प्रायः औषधत्वेन एव उपयुज्यते सर्वत्र । एतस्याः यष्ट ...

वार्तकीरसः

वार्तक्याः रसः एव वार्तकीरसः । एषा वार्तकी आङ्ग्लभाषायां Tomato इति उच्यते । तस्याः रसः Tomato Juice इति उच्यते । वार्तकीरसः आरोग्यार्थम् अपि उत्तमम् । अस्य शाकरसस्य निर्माणं कृत्वा कूपीषु, करण्डकेषु वा पूरयित्वा संरक्ष्यते । तादृशः शाकरसः बहुकाल ...

स्वचलिता: स्थिरकरा:

आर्थिकनीतौ ये परिवर्तनानि नीतिकाराणाम् उद्धेशपूर्वकं कार्यम् अक्रियमाणेन एव प्रसरतीम् आर्थिकव्यवस्थाम् उत्थापयन्ति अथवा विस्तारयतीम् अर्थव्यवस्थां मन्दीकुर्वन्ति तानि परिवर्तनानि स्वचलितस्थिरकरा: इति कथ्यन्ते | एते स्वचलितस्थिरकरा: स्वाभाविका: आघ ...

हैदर अली

कतिचन जनैः सः मैसूरु राज्यस्य "नवाब्" इत्यपि स्मृतः। तस्य शासने प्रचलित मैसूरु राज्यस्य आर्थिकस्थितिः आङ्गलानां देशात् उत्तमः आसीत्। तस्य पुत्रस्य तिप्पु सुल्तानस्य शासनकाले अपि राज्यस्य आर्थिकस्थितिः अभिवर्धयन् आसीत्। क्री. श. १७८२ तमे वर्षे स्व ...

आरण्यकम्

आरण्यम् उपनिषद्वद् ब्राह्मणानां परिशिष्ट-ग्रन्थ इव अस्ति। आरण्यकेषु ब्राह्मणग्रन्थानामिव सामान्यप्रतिपाद्यविषयेभ्यः भिन्नविषयाणां प्रतिपादनं सर्वत्र विद्यमानं प्राप्यते । पद्मपुराणस्य विज्ञानारण्यकशब्दोऽपि आरण्यकस्वरूपस्य परिचायकोऽस्ति । अारण्यकं ...

उर्जित पटेल

फलकम्:Use Indian English उर्जित् पटेल् भारतीय अर्थशास्त्रग्यः अस्ति। अद्यतनीया चातुर्विम्शतितः भारतीय रिसेर्व् अधिकोषस्य स्थानाध्यक्षः अस्ति। सः धननीतेः, अर्थनीतेः सन्ख्यकीय् प्रबन्धाणाम् पदवीषु अस्ति। स: रघुराम् राजानम् समावर्तनम कृतवान्।

कृतिखरबन्दा

कृतिखरबन्दा भारतीया अभिनेत्री अस्ति। सा हिन्दी कन्नड तमिल तेलुगु चलचित्रेषु अभिनीतवती। तया SIIMA-पुरुस्कारम् Filmfare-Award-South-तः नामनिर्देशिनद्वयं च लब्धानि। 2009 वर्षे बोनि इति तेलुगु-चित्रे प्रथमाभिनयं कृतवती। हिन्दीभाषीचित्रेषु प्रथमचित्रं ...

गिरीश कार्नाड

गिरीशरघुनाथकार्नाडः कर्णाटकस्य सप्तमः ज्ञानपीठप्रशस्तिविजेता । सः कन्नडसाहित्यस्य नाटकक्षेत्रे लेखकः । भारते दृश्यकाव्यरचनायां ज्ञानपीठप्रशस्तिविजेतृषु कार्नाडः एव प्रथमः । ज्ञानपीठप्रशस्तिस्वीकरणसमये कार्नाडः सौजन्येन अवदत् - "प्रशस्तिं स्वीकर्त ...

गृह्यसूत्रम्

गृह्यसूत्रं कल्पस्य अङ्गम् अस्ति। अनेके ग्रन्थकर्त्तारः आश्वलायनगृह्मसूत्रं कारिकाबद्धं कृतवन्तः। तेषु लेखकेषु रघुनाथदीक्षितगोपालकुमारिलप्रभृतीनां विदुषां नाम विशेषरूपेण उल्लेखनीयमस्ति। अन्तिमलेखकेन आश्वलायनगृह्यसूत्रस्य नारायणवृत्तेस्तथाऽनन्तस्व ...

चन्द्रशेखर कम्बार

डा.चन्दशेखर कम्बारस्य जननं क्रि.श.१९३७तमे वर्षे जनवरिमासस्य द्वितीये दिने बेळगाविमण्डलस्य घोडिगेरि ग्रामे अभवत् । अस्य पिता बसवेण्णप्प कम्बाराः माता चेन्नम्मा च । बेळगाविनगरस्य लिङ्गराजमहाविद्यालयतः स्नातकपदवीम्, क्रि.श. १९६२तमे वर्षे कर्णाटकविश् ...

छन्दः

छन्दो वेदस्य पञ्चमाङ्गमस्ति । वेदाः सन्ति छन्दोबद्धाः, अतः तेषामुच्चारणनिमित्ताय छन्दोज्ञानं नितरामपेक्षितम्। छन्दोभिधेनैतेनाङ्गेन छन्दसा सर्वेषामुच्चारणस्य विधिः, तदगतिप्रकारः, तद्गानरीतिश्च विदिता भवति। तस्माद्वैदिकमन्त्रोच्चारणप्रयोजनेन तदध्यय ...

छान्दोग्योपनिषत्

छान्दोग्योपनिषत्, दशसु प्रमुखोपनिषत्सु अन्यतमा अस्ति । इयं हयग्रीवरूपीभगवतः मुखात् आविर्भूतानि पवित्रवाक्यानि । सर्वासाम् उपनिषदां मुख्याभिमानिनी लक्ष्मीदेवी स्वस्य पतिं श्रीहरिम् अत्र ओमित्यक्षरमुद्गीथमुपासीत इत्येवम्प्रकारेण स्तुतवती अस्ति इति ...

तिन्त्रिणी

इयम् अपि भारते बर्धमानः, उपयुज्यमानः च सस्यजन्यः आहारपदार्थः । अयं तिन्त्रिणीवृक्षः भारते वर्धमानः कश्चन वृक्षविशेषः अपि । अयं वृक्षः भारतस्य सर्वेषु प्रदेशेषु वर्धते, दक्षिणभारते अधिकतया दृश्यते । तद्विना चीनादेशे अधिकतया वर्धते । अयं वृक्षः ३० ...

तृणबदरफलम्

एतत् तृणबदरफलं भारते अपि वर्धमानः कश्चन फलविशेषः । एतत् तृणबदरफलम् अपि सस्यजन्यः आहारपदार्थः । इदं तृणबदरफलम् आङ्ग्लभाषायां Strawberry इति उच्यते । एतत् तृणबदरफलम् अकृष्टपच्यम् अपि । एतत् तृणबदरफलम् अपि बहुविधं भवति ।

निरुक्तम्

निरुक्तं षड् वेदाङ्गेषु अन्यतमम् । निरुक्तं निघण्टोर्महत्त्वपूर्णा टीकाऽस्ति । निरुच्यते निश्शेषेण उपदिश्यते तत् तदर्थावबोधनाय पदजातं यत्र तत् निरुक्तमिति कथ्यते । निरुक्तं यस्मिन्नाधारे प्रवृत्तं भवति - अर्थात् प्रत्येकं संज्ञापदं धातुना व्युत्प ...

पञ्चरात्रम्

कव्यं प्रधानतया द्विविधम् । दृश्यं श्रव्यं चेति । तत्र श्रव्यकाव्यस्य रूपकम् इति नाम । संस्कृतसाहित्ये रूपकस्य प्रधानं स्थानम् अस्ति । तेषु अन्यतमः पञ्चरात्रं।पञ्चरात्रम् तावत् भासकविना विरचितमिति टि.गणपतिशास्त्रिणः अनेकैः साक्ष्याधारैः प्रत्यपाद ...

प्रतिभा राय्

प्रतिभा राय् ओडियाभाषायाः लेखिका अस्ति । सद्यःकाले एव अस्यै लेखिकायै ज्ञानपीठप्रशस्तिः घोषिता अस्ति । ओडिशाराज्यस्य जगतसिङ्गपुरमण्डलस्य बालिकुडाविभागे स्थिते अलबोलनामके ग्रामे १९४३तमवर्षस्य जनवरीमासस्य २१तमदिनाङ्के अस्याः जन्म अभवत् ।

प्रश्नोपनिषत्

प्रश्नोपनिषत् अथर्ववेदीया उपनिषत् । गुरु-शिष्याणां संवादरूपा वर्तते इयम् उपनिषत् । अत्र षट्सङ्खाकाः शिष्याः गुरुं पिप्पलादं यथाविधि उपगम्य ब्रह्मविद्यां बोधयितुं प्रार्थयन्ते । तानुद्दिश्य पिप्पलादऋषिः उवाच –भवन्तः सर्वे तपस्विनः ब्रह्मचर्यव्रतं ...

फलम्

सस्यसाम्राज्यस्य निषेचितं परिवर्तितं परिपक्वं चाण्डाशयं फलम् इति कथ्यते । फलस्य निर्माणं तु पुष्पेण भवति । पुष्पस्य स्त्रीजननकोषोऽण्डाशयः निषेचनस्य प्रक्रियया रूपान्तरितं भूत्वा फलस्य निर्माणं करोति । पुष्पीयाः पादपाः फलानां माध्यमेनैव स्वबीजानां ...

फलानि

फलम् अपि द्विविधं भवति । कानिचन फलानि यदा वर्धन्ते तदा एव सेवन्ते । अन्यानि कानिचन शुष्कीकृत्य अनन्तरं सेवन्ते । तादृशानि शुष्कफलानि इति उच्यन्ते । अतः वयं फलानि द्विधा विभक्तुं शक्नुमः । फलम् शुष्कफलानि च इति ।

बि.के.एस्. अय्यङ्गार्

बेळ्ळूरु कृष्णमाचार् सुन्दरराज ऐय्यङ्गार् प्रसिद्धः योगगुरुः । आ प्रपञ्चे भारतीययोगस्य प्रचारं कर्तुं महान् प्रयासः कृतः । योगविषये बहवः विद्वत्पूर्णग्रन्थाः अनेन लिखिताः सन्ति । योगक्षेत्रे तस्य योगदानं पुरस्कृत्य २०१४ तमस्य वर्षस्य पद्मविभूषणप् ...

ब्राह्मणम्

ब्राह्मण पदं तु ग्रन्थविशेषवाचकमस्ति। बृहि वृद्धौ इति धातोः निष्पन्नं पदं ब्राह्मणम् इति।यज्ञानां विविधक्रियाकलापप्रतिपादकग्रन्था ब्राह्मणम् इत्येतां संज्ञां भजन्ते। वेदो द्विविधो मन्त्ररुपो ब्राह्मणरुपश्चेत्युक्तं तदयं ब्राह्मणाभागोऽपि वेद एव। ब ...

मम्मूट्टि

मुहम्मद् कुट्टिः मलयाळभाषायाः प्रसिद्धाभिनेता वर्तते । अयं १९५३ तमस्य वर्षस्य सप्टम्बर्-मासस्य ७ दिनाङ्के जन्म प्राप्नोत् मलयाळं-चलच्चित्रक्षेत्रे नटः निर्मापकश्च भूत्वा आत्मानं समायोजितवान् अस्ति । केषुचित् तमिळु, हिन्दी तथा तेलुगु-भाषाणां चलच्च ...

माण्डूक्योपनिषत्

माण्डूक्योपनिषत् प्रमुखासु दशसु उपनिषत्सु अन्यतमा वर्तते । इयम् उपनिषत् अथर्ववेदे अन्तर्भवति । अस्याम् उपनिषदि १२ मन्त्राः विद्यन्ते । क्षराक्षरवस्तुनिर्देशरूपस्य ओङ्कारस्य व्याख्यानमेव अत्र प्रमुखः उद्देशः । अतः तस्य उपव्याख्यानम् तन्नाम् ओङ्कार ...

मुण्डकोपनिषत्

मुण्डकोपनिषत् प्रमुखासु दशसु उपनिषत्सु अन्यतमा । अस्याम् उपनिषदि त्रीणि मुण्डकानि विद्यन्ते । प्रतिमुण्डकं खण्डद्वयं विद्यते । आहत्य ६४ मन्त्राः विद्यन्ते । अथर्ववेदीया इयमुपनिषत् मन्त्रस्थानीया विद्यते । अत्र आदौ ऋषिपरम्परया ब्रह्मविद्यायाः प्रा ...

रसगङ्गाधरे अप्रस्तुतप्रशंसालङ्कारस्य विचारः

रसगङ्गाधरे अप्रस्तुतप्रशंसालङ्कारस्य विचारः २) यत्र स्थलविशेषे वृत्तान्तद्वयमपि प्रस्तुतं सोऽप्येकः। यथा जलक्रीडाप्रकरणे भ्रमरकमलिन्यादिषु पुरःस्थितेषु नायके च स्वनायिकायामननुरक्ते पोर्शवर्तिनि नायिकासख्याः । कस्याश्चिदुक्तौ फ‘मलिनेऽपि रागपूर्णाम ...

विद्यादेवी भण्डारी

विद्यादेवी भण्डारी नेपालदेशस्य द्वितीया एवञ्च गणतन्त्रात्मकस्य नेपालस्यैव स्त्रीवर्गेषु प्रथमा राष्ट्राध्यक्षा रूपेण निर्वाचिता इयं एका राजनीतिज्ञा तथा च नेपालकम्युनिष्टपक्षस्य च उपाध्यक्षा असीत् । सा अखिलनेपालमहिलासङ्घस्य च अध्याक्षा सञ्जाता । अ ...

शुष्कफलानि

वृक्षेभ्यः लताभ्यः वा प्राप्तानि पक्वानि सरसानि फलानि बहुकालं रक्षितं न भवन्ति । अतः कानिचन फलानि आतपे छायायां वां शोषयित्वा रक्षितुं शक्यते । तत्र क्वचित् रासायनिकपदार्थाः अपि उपयुज्यन्ते । एतादृषानि शोषितपलानि भक्षणे अतीव रुचिकराणि कानिचन आयुर् ...

श्रौतसूत्रम्

श्रौतसूत्रो पपादितो विषयो वस्तुतो दुरूहोऽस्ति । न तत्र जनसामान्यकृते आकर्षणम् । धार्मिकदृष्ट्या श्रौतसूत्रस्य विषयो महत्त्वशाली । आधुनिके युगे श्रौतयागानां विधानं विरलतामुपेतम् । प्राचीनस्य युगस्य धार्मिकेषु विधानेषु याज्ञिकेषु कर्मसु च येषां रुच ...

सुमन पोखरेल

सुमन पोखरेल नेपालदेशस्य कवि अस्ति । पोखरेलस्य जननं क्रि.श. १९६७ तमे वर्षे सितंबरमासस्य एकविंशतिए दिने नेपालदेशस्य विराटनगरे अभवत् । अस्य पिता मुकुन्दप्रसाद पोख्रेलः माता भक्तादेवी च । सद्यःकाले एव अस्यै लेखकायै सार्कः साहित्यप्रशस्तिः घोषित अस्ति ।

स्तोत्रकाव्यम्

स्तोत्रम् इत्येषः शब्दः स्तुतिः, प्रशंसा श्लाघनम् इत्यर्थे प्रयुज्यते । ष्टुञ् स्तुतौ ष्ट्र्न् ३-२-१८२स्तूयते अनेन इति स्तोत्रम्। अस्ति नः स्तुतिवचोऽनृतं तव स्तोत्रयोग्य न च तेन तृप्यसि - माघ १४-३